Կենտրոնի ներկայացուցիչը մասնակցել է ԱԷՄԳ-ի կողմից կազմակերպված «Safety of Radioactive Waste Management, Decommissioning, Environmental Protection and Remediation: Ensuring Safety and Enabling Sustainability» թեմայով միջազգային համաժողովին, որի նպատակն էր հարթակ ստեղծել փորձի ու տեղեկատվության փոխանակման համար՝ քննարկելու ռադիոակտիվ թափոնների կառավարման, շահագործումից հանման, շրջակա միջավայրի պաշտպանության և հարթակի վերականգնման բնագավառում անվտանգության չափանիշների մակարդակները, ինչպես նաև անվտանգության ու կայունության միջև փոխհարաբերությունները։ Համաժողովի ժամանակ ներկայացվեց «Improvement of the regulatory framework in the field of radioactive waste management in the Republic of Armenia։ Challenges in implementation of radioactive waste management program, policy and strategy» թեմայով զեկույց՝ ընդգծելով ռադիոակտիվ թափոնների կառավարման բնագավառում կարգավորող դաշտի մշակման և/կամ կատարելագործման ժամանակ անվտանգության և կայունության միջև հավասարակշռություն գտնելու կարևորությունը։
During its regular meeting on June 1, the Armenian Government approved a draft presidential decree approving the Armenia-US Arrangement for the Exchange of Technical Information and Cooperation in Nuclear Safety Matters. The Committee on Nuclear Safety Regulation of the Republic of Armenia and the United States Nuclear Regulatory Commission signed an expanded Cooperative Arrangement in Washington, USA, on March 14, 2023. The Nuclear Safety Regulatory Commission of Armenia has been cooperating with the U.S. since 1995. The Armenia-US Arrangement for the Exchange of Technical Information and Cooperation in Nuclear Safety Matters was signed on September 30, 1997, resumed in 2007 and in 2017. Under the arrangement, the USNRC performed or sponsored research in such areas as: Digital Instrumentation and Control; Reactor and Electrical Equipment Qualification; Environmental Transport; Radionuclide Transport and Waste Management; Dry Cask Storage and Transport; Fire Safety Research; Nuclear Fuel Analysis; Severe Accident Analysis; Operating Experience and Generic Issues; Human Factors Engineering; Organizational Factors/Safety Culture; Human Reliability Analysis (HRA); Probabilistic Risk Assessments; Radiation Protection and Health Effects; Seismic Safety; State of the Art Risk Consequences; Reactor Containment Structural Safety; Reactor Vessel and Piping Integrity; Regulatory Guide Update; New and Advanced Reactor Designs; Decommissioning; Thermal Hydraulic Code Applications and Maintenance; Uncertainty Analysis for Thermal Hydraulic Kinetics; Coupled 3D Neutronic and Plant Thermal Hydraulics; Medical Isotope Production; Long-term Operational Management; Plant and Systems Operations. Armenia’s Premier Nikol Pashinyan stated that small modular nuclear reactors with a capacity of 70 MW enable the existing capacities to be gradually built up.
NRSC representatives took part in retraining and maintenance trainings organized and conducted by the Department for Combating Terrorism and Nonproliferation of the National Nuclear Safety Administration to keep Armenian emergency response personnel prepared and up to date should they need to respond to a radiological incident. The course centered on the Spectral Advanced Radiological Computer System (SPARCS), a versatile gamma radiation detection system used in cars, trucks, boats, and aircraft for emergency response operations. SPARCS can be deployed for a wide range of radiological sources, conducting background surveys and portal monitoring at major public gatherings and providing border crossing surveillance. https://www.energy.gov/nnsa/articles/nnsa-team-enhances-armenias-emergency-response-capabilities
Միջուկային և ռադիացիոն անվտանգության կենտրոնի (ՄՌԱԳԿ) աշխատակիցը մասնակցել է ԱՄՆ միջուկային կարգավորող հանձաժողովի (ՄԿՀ) կարագավորող տեղեկատվական հանդիպմանը, որը տեղի է ունեցել 2023թ․ մարտի 14-16-ը Վաշինգտոնում, ԱՄՆ։ Կարգավորող տեղեկատվական համաժողովի (ԿՏՀ) շրջանակներում երկու կարևոր համաձայնագրեր են ստորագրվել ԱՄՆ ՄԿՀ-ի հետ (US NRC): Ստորագրված համաձայնագրերը թույլ կտան շարունակել համագործակցությունը ՄԿՀ-ի և ՄԱԿ/ ՄՌԱԳԿ-րի միջև միջուկային կայանքների լիցենզավորման և անվտանգության գնահատման ոլորտներում, ինչպես նաև ստանալ ԱՄՆ ՄԿՀ անվտանգության վերլուծության մոդելավորման գործիքներ (PARCS, RELAP, TRACE, RADTRAD) անվտանգության անկախ վերլուծության համար ՄԱԿ-ի միջուկային կայանքների լիցենզավորման/ թույլատրման վերաբերյալ որոշման կայացման հարցում։
The Nuclear and Radiation Safety Center plays a key role in the fight against illicit trafficking of nuclear and radioactive materials in the Republic of Armenia. In cooperation with the Armenian Nuclear Regulatory Authority, National Security Service, RA Police and State Revenue Committee the Nuclear and Radiation Safety Center conducts nuclear forensic expertise to characterize nuclear and radioactive materials found in the course of combating illicit trafficking. The Nuclear and Radiation Safety Center, in combating illicit trafficking of nuclear and radioactive materials, also works to search for and recovery of nuclear and radioactive materials outside regulatory control in the Republic of Armenia to increase the level of protection of the public from the radiation exposure risks. The Nuclear and Radiation Safety Center in collaboration with the International Science and Technology Center (ISTC) implements the ISTC-AM-2546 project “Enhancement of Nuclear Forensics Capabilities in Armenia”. Main goal of the project is the improvement of the Armenian legal framework for sustainable and continuous development of nuclear forensics expertise as well as the promotion of effective cooperation between the bodies involved in combating illicit trafficking of nuclear and radioactive materials.
On 30 November 2022 NRSC successfully passed re-certification audit of its Quality Management System that was conducted in accordance with the requirements of ISO 9001:2015 standard. This certification underlined the commitment of NRSC management and all teams to having a sustainable and traceable Quality Management System. It demonstrated high level of adherence to the quality standards in performing processes and procedures, which is undoubtedly integral to the company successful operation, as well as high and stable quality of works performed and services provided. The audit was carried out by the TUV Rheinland representative office in Armenia.
Կենտրոնի ներկայացուցիչը մասնակցել է Կարգավորող մարմնի կարողությունների զարգացմանը և իրավասությունների (կոմպետենտության) գնահատմանը նվիրված տարածաշրջանային սեմինարին, որը տեղի է ունեցել 2022 թվականի սեպտեմբերի 5-9-ը ք․ Վիեննայում (Ավստրիա), ԱԷՄԳ գրասենյակում։ Սեմինարի հիմնական նպատակն էր ներկայացնել մասնակիցներին ԱԷՄԳ մոտեցումն իրավասությունների կառավարման ոլորտում, որը ներառում է իրավասությունների կարիքների բացահայտման, բացերի վերլուծության միջոցով առկա իրավասությունների գնահատման և հայտնաբերված բացերը փակելու համար իրավասությունների զարգացման ռազմավարությունների մշակման ընթացակարգերը։ Հիմնական շեշտը դրվել է մասնակիցներին Կարգավորող իրավասությունների կարիքների համակարգված գնահատման (SARCoN) գործիքը ներկայացնելու վրա, որը հատուկ մշակվել է ԱԷՄԳ կողմից՝ օգտագործելու համար կարգավորող մարմինների կողմից և որոշակի փոփոխություններով կարող է նաև օգտագործվել դրանց տեխնիկական աջակցություն տրամադրող կազմակերպությունների կողմից, և ԱԷՄԳ ու միջազգային փորձագետների վերահսկման ներքո առաջարկված վարժությունների իրականացման միջոցով ծրագրի կիրառման ոլորոտում պրակտիկ փորձի ձեռք բերման վրա։
Ռադիացիոն անվտանգության խմբի ներկայացուցիչը մասնակցել է 2022թ․ սեպտեմբերի 7-8-ը Տիրանայում կայացած EU CBRN CoE P67 “Strengthening CBRN Waste Management Capabilities in South-East and Eastern European Countries” final project meeting հանդիպմանը։ Հանդիպման ընթացքում քննարկվել են պրոյեկտի հիմնական արդյունքները և հնարավոր նոր պրոյեկտի առաջարկները։
Գործուղման ընթացքում կազմակերպիչների կողմից ներկայացվել են ԱԷՄԳ-ի պահանջները norm-երի և norm industry-ների հետ կապված, norm նմուշների չափումների մեթոդները, նմուշների պատրաստումը և չափումների արդյունքների վերլուծությունը։ Մասնակից երկրներին տրամադրվել են norm նմուշներ, իրենց երկրներում չափումներ իրականացնելու և համեմատական անալիզ անցկացնելու նպատակով։
